FAQ
Szukaj
Użytkownicy
Grupy
Rejestracja
Album
Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości
Zaloguj
- Wprowadzanie systemu prezydenckiego na wzór USA
- Wprowadzenie jednoizbowego parlamentu- 80 osobowego Sejmu
- Zagwarantowanie podstawowych praw obywatelskich
- Zagwarantowanie rozwoju społeczeństwa obywatelskiego po przez trwałą demokrację
Projekt Konstytucji Republiki Śląskiej,
Preambuła
W trosce o byt i dobro naszej ojczyzny Republiki Śląskiej, będącej dobrem wspólnym wszystkich jej obywateli, zarówno wierzących w Boga, będącego źródłem dobra, życia i piękna, jak i niepodzielających tej wiary, przedstawiamy konstytucję Republiki Śląskiej, będącą gwarantem dobra, wolności, prawdy, sprawiedliwości i suwerenności, uciemiężonego barkiem własnego państwa Nardu Śląskiego.
Rozdział I- Republika Śląska
Art. 1.
2. Republika Śląska, dalej zwana Republiką, jest dobrem wspólnym wszystkich jej obywateli.
3. Republika jest państwem demokratycznym, wolnym, suwerennym, neutralnym światopoglądowo, podzielającym zasadę sprawiedliwości i społecznej gospodarki rynkowej
Art. 2.
1. Hymnem Republik jest Rota Śląska
2. Godłem Republiki jest Czarny Orzeł z białym półksiężycem
3. Śląska flaga jest czarno-złota
4. Stolicą Republiki jest Wrocław
Art. 3.
Najważniejszym obowiązkiem Republiki jest dbanie o rozwój gospodarczy, strzeżenie suwerenności i chronienie niezbywalnych praw człowieka oraz praw obywatelskich.
Art. 4.
1. Republika jest państwem neutralnym światopoglądowo.
2. Republika nie wynagradza i nie dotuje żadnej partii politycznej, związku lub organizacji politycznej lub religijnej czy wyznaniowej.
3. Finansowanie wszelkich organizacji (politycznych, religijnych itp.) jest w pełni jawne.
Art. 5.
1. Republika gwarantuje wolność tworzenia i działania partii politycznych. Partie polityczne zrzeszają na zasadach dobrowolności i równości obywateli Republiki w celu wpływania metodami demokratycznymi na kształtowanie polityki Państwa.
2. Republika gwarantuje wolność tworzenia i działania związków zawodowych, stowarzyszeń, ruchów obywatelskich, fundacji i innych dobrowolnych zrzeszeń działających na podstawie prawa w celu realizacji interesowi oraz wyrażania opinii obywateli.
3. Zabronione jest istnienie partii politycznych odwołujących się do ideologii komunistycznej, faszystowskiej, nazistowskiej, antydemokratycznej lub jakiejkolwiek innej naruszające neutralność światopoglądową państwa.
Rozdział II- Obywatele
Art. 6.
1. Najważniejszym obowiązkiem obywatela Republika jest przestrzeganie prawa i dbanie od dobro Republiki i dobro wspólne wszystkich jej obywateli.
2. Dokładne obowiązki obywatela określa „karta obowiązków obywatelskich” zaakceptowana w formie ustawy
Art. 7.
Wszyscy ludzie, których rodzice mają obywatelstwo śląskie, których rodzice są pochodzenia śląskiego i wszyscy ludzie, którzy uzyskali obywatelstwo Republiki nadane przez prezydenta, są obywatelami, mają pełnię praw i obowiązków obywateli Republiki
Art. 8.
Każdy obywatel ma prawo do zgromadzeń i wnoszenia petycji w dowolnej sprawie przy zachowaniu postępowania pokojowego i bez użycia przemocy.
Art. 9.
Każdy obywatel ma prawo, sam lub razem z innymi, prywatnie lub publicznie, odbywać praktyki religijne, ateistyczne czy też związane z wyznawanymi dogmatami lub wierzeniami, pod warunkiem, że nie zakłócają one porządku dziennego ani niczyjej wolności.
Art. 10.
Każdy obywatel ma prawo do wyrażania i rozpowszechniania informacji, opinii i wierzeń w mowie, piśmie i obrazie, pod warunkiem, że nie propagują treści nazistowskich, faszystowskich, rasistowskich ani komunistycznych.
Art. 11.
1. Każdy obywatel ma prawo do wolności nauki i nauczania, do uprawiania i tworzenia sztuki i kultury.
2. Edukacja do 18 roku życia jest bezwzględnie obowiązkowa i bezpłatna
Art. 12.
Każdy obywatel ma prawo do dostępu do rzetelnych informacji i idei, ich otrzymywania i gromadzenia.
Art. 13.
Każdy obywatel jest równy wobec prawa i jego procedur, jedynie osoba publiczna, jest karana surowiej od osoby prywatnej.
Art. 14.
Każdy obywatel ma prawo do osiedlania się i podróży w obrębie państwa i poza jego granice.
Art. 15.
Każdy obywatel ma prawo do tajemnicy korespondencji i komunikowania się, czy to przez pocztę, telefon, telegraf czy jakiekolwiek inne urządzenia, chyba, że jest podejrzana o korupcję, przestępstwa gospodarcze, przestępstwa związane z narkotykami, przestępstwa związane z przemytem, gwałt, pedofilie, zabójstwo lub inne przestępstwo określone w ustawie.
Art. 16.
Każdy obywatel ma prawo do zakupu, nabycia, wynajęcia, posiadania, użycia, obciążania hipotecznego, sprzedaży, najmu, przenoszenia, zapisywania w testamencie i dziedziczenia prywatnej własności lub jej dowolnej części.
Art. 17.
1. Każdy obywatel ma prawo do swobodnego wykonywania zawodu, profesji czy sposobu zarobkowania, zakładania i prowadzenia przedsięwzięć handlowych i produkcyjnych oraz rozprowadzania towarów i świadczenia usług.
2. Każdy ma prawo do godnego wynagrodzenia pracy, zagwarantowanego płacą minimalną, na poziomie, co najmniej, minimum socjalnego określonego w ustawie
Art. 18.
Każdy obywatel ma prawo do wchodzenia w wiążące umowy zawierające wyłącznie dobrowolnie przyjęte postanowienia.
Art. 19.
Każdy obywatel ma prawo stowarzyszać się i wchodzić w porozumienia i spółki, związki i inne organizacje, jeśli ich cele są pokojowe i nie zakładają przemocy.
Art. 20.
1. Każdy obywatel ma prawo do schronienia przed wszystkim, co może znacząco uszkodzić jego stan zdrowotny
2. Każdy obywatel nie może być głodny ze względu na status materialny
Ochrona osób oskarżonych
Art. 21.
1. System prawa karnego nie może być użyty w żadnych okolicznościach do ukarania osoby niewinnej zarzucanego czynu, nie może też on nigdy chronić przed karą sprawców przestępstw. Naruszenia prawa lub pomyłki popełnione przez policję lub prokuratora podczas postępowania śledczego nie mogą powodować u sędziego lub przewodniczącego rozprawie uprzedzenia wpływającego na ocenę, co do winy lub niewinności podejrzanego.
2. Nikt nie może być aresztowany ani zatrzymany inaczej niż w zgodzie z postanowieniami niniejszej Konstytucji.
Art. 22.
1.Policja nie może nikogo więzić na podstawie własnej decyzji dłużej, niż 72 godziny. Tylko prokurator może nakazać dalszy areszt na czas potrzebny do wszczęcia procesu. Osoby zatrzymane nie mogą być poddawane prześladowaniom fizycznym ani psychicznym.
2. Nikt nie może być zatrzymany bez wystarczającej przyczyny. Osoby skazane za przestępstwo nie mogą być poddawane surowym ani nadzwyczajnym karom, nie mogą też być karane nadmiernymi grzywnami.
Art. 23.
1. Osoby oskarżone mogą być zwolnione z aresztu za kaucją sądową w odpowiedniej wysokości, za wyjątkiem sytuacji, kiedy oskarżenie dotyczy korupcji, przestępstwa gospodarczego, pedofilii, gwałtu, zabójstwa. Rozważając wymiar kaucji, jej ewentualne zmniejszenie lub odrzucenie wniosku o zwolnienie za kaucją sędzia powinien wziąć pod uwagę przede wszystkim bezpieczeństwo publiczne. Dodatkowo powinny być rozważone waga domniemanie popełnionego czynu, uprzednia karalność oskarżonego oraz prawdopodobieństwo stawienia się go na rozprawę. Wysokość kaucji nie powinna być nadmierna.
2. Zanim jakakolwiek osoba oskarżona o poważne przestępstwo będzie zwolniona za kaucją, powinno odbyć się przesłuchanie przed sędzią a prokurator lub jego pełnomocnik powinien mieć możliwość wypowiedzenia się w sprawie.
Art. 24.
Nakładanie grzywien lub innych kar jest uprawnieniem wyłącznie sądów i ustawowo uprawnionych do tego instytucji
Art. 25.
W każdym momencie postępowania procesowego oskarżony ma prawo do informacji o oskarżeniu wniesionym przeciw niemu i tam, gdzie to się odnosi, do przesłuchań dających mu pełną możliwość przedstawienia obrony. Ma też on prawo do korzystania z pomocy obrońcy, opłaconego przez państwo wtedy, kiedy oskarżony nie może opłacić jego usług sam. Oskarżony, który nie mówi językiem, w jakim prowadzone jest postępowanie ma mieć zapewnione bezpłatnie usługi tłumacza.
Art. 26.
Oskarżony będzie uważany za niewinnego dopóki nie zostanie mu udowodniona wina w prawidłowym i publicznym postępowaniu sądowym przed niezależnym i bezstronnym sądem; ma prawo do szybkiego i publicznego procesu, z pełną możliwością przesłuchania wszystkich świadków i z możliwością przymusowego doprowadzania świadków na swoją obronę na koszt publiczny; nie może być zmuszany do świadczenia przeciwko sobie ani zmuszany do składania zeznań pod presją, torturami, groźbami lub po długim pobycie w więzieniu; wreszcie nie może być sądzony za to samo przestępstwo więcej niż jeden raz.
Art. 27.
Prawo wszystkich osób do bezpieczeństwa własnego domu, dochodów i majątku wobec wkroczeń, rewizji i zajęć nie może być naruszane inaczej niż w wyniku decyzji wydanej przez sędziego z wystarczającej przyczyny, z konkretnym wskazaniem miejsca przeszukania czy rzeczy do zajęcia. Jednakże gdyby zwłoka w uzyskaniu decyzji sędziego mogła spowodować niebezpieczeństwo, rewizje lub zajęcia mogą być dokonane w drodze ustalonej przez Sejm Republiki
Art. 28.
Osoba, która została bezprawnie aresztowana, zatrzymana lub uwięziona może otrzymać odszkodowanie za poniesione skutkiem tego szkody fizyczne lub straty materialne.
Art. 29.
Orzekając w sprawie kryminalnej sędzia powinien nakazać jako część sentencji wyroku zwrot przez skazanego straty, jaką poniósł poszkodowany, chyba, że nadzwyczajne okoliczności to uniemożliwiają.
Rozdział III- Władza Ustawodawcza
Sejm Republiki
Art. 30.
1. Sejm składa się z 80 posłów wybieranych w głosowaniu powszechnym, bezpośrednim, równym, tajnym na kadencje 2lat.
2. Prawo do wybierania do Sejmu ma każdy obywatel polski, który ukończył 18 lat i jest w pełni zdrowy psychicznie oraz nie jest ubezwłasnowolniony
3. Prawo do kandydowania na mandat posła ma każdy obywatel, który ukończył 21 lat, ukończył studia wyższe i jest w pełni zdrowy psychicznie i wykazuje się niekaralnością oraz nie jest ubezwłasnowolniony
Art. 31.
1. Poseł i jego najbliższa rodzina nie może dzierżawić ani kupować mienia państwowego, wykonywać lub powykonywać robót
2. Poseł i jego najbliższa rodzina nie może przyjmować darowizn bez zgody marszałka sejmu
3. Poseł otrzymuje wynagrodzenie określone regulaminem sejmu
Art. 32.
1. Kadencja Sejmu Republiki rozpoczyna się w dniu pierwszego posiedzenia i trwa do czasu zebrania się posłów na pierwszym posiedzeniu następnej kadencji.
2. Pierwsze posiedzenie Sejmu Republiki zwołuje Prezydent Republiki najpóźniej 30 dnia od zakończenia wyborów. Sejm Republiki wybiera ze swego grona Marszałka i wicemarszałków, którzy składają ślubowanie na ręce Prezydenta. Posłowie składają przysięgę na ręce Marszałka Sejmu Republiki.
3. Pozostałe posiedzenia Sejmu Republiki zwołuje Marszałek. Musi uczynić to w przeciągu dwóch tygodni na żądanie, co najmniej jednej czwartej posłów.
Art. 33.
1. Sejm Republiki może postawić Prezydenta Republiki w stan oskarżenia przed trybunałem stanu większością
2. Sejm Republiki może uznać trwałą niezdolność do pełnienia funkcji Prezydenta Republiki ze względu na stan zdrowia, większością 3/5ogólnej liczby posłów
3. Sejm Republiki może podjąć uchwałę o samorozwiązaniu bezwzględną większością głosów
4. Sejm Republiki może zarządzić referendum bezwzględną większością głosów
Art. 34.
1. Obrady Sejmu są jawne. Sejm może uchwalić tajność obrad, jeżeli wymaga tego dobro państwa.
2. Porządek prac Sejmu, rodzaj i liczbę komisji określa regulamin uchwalony przez Sejm.
Art. 35.
Ustawa uchwalona przez Sejm zyskuje moc obowiązującą w czasie przez nią samą określonym, nie wcześniej jednak niż po podpisaniu jej przez Prezydenta i ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw.
Art. 36.
Zaciągnięcie pożyczki państwowej albo udzielenie gwarancji finansowej przez państwo może nastąpić tylko w drodze ustawy.
Art. 37.
1. Ustawa ustala corocznie budżet państwa.
2. Prezydent przedstawia corocznie Sejmowi Republiki sprawozdanie z wykonania budżetu za rok poprzedni.
Art. 38.
Inicjatywa ustawodawcza przysługuje 7 posłom, Prezydentowi, grupie 100000 obywateli
Art. 39.
Opróżnienie mandatu poselskiego następuje w drodze śmierci, zrzeczenia się mandatu, odwołania przez wyborów, popełnienia przestępstwa z winy umyślnej.
Art. 40.
1. Marszałek Sejmu zwołuje Sejm w celu:
A) przyjęcia przysięgi od nowo wybranego Prezydenta,
B) uznania niezdolności Prezydenta do sprawowania urzędu ze względu na stan zdrowia,
C) rozpatrzenia sprawy postawienia Prezydenta w stan oskarżenia przed Trybunałem Stanu
D) rozpoczęcia sesji
Ustawodawstwo
Art. 41.
1. Komisje Sejmu Republiki opiniują złożone obowiązkowo przez marszałka Sejmu Republiki wszystkie projekty ustaw, jeśli zaopiniuje negatywnie marszałek sejmu może nie poddać pod głosowanie projektu ustawy, jeśli poddana pod głosowanie ustawę będzie negatywnie zaopiniowana trzeba większości dwóch trzecich głosów przy obecności, co najmniej połowy ustawowej liczby posłów
2. Prezydent zgłasza poprawki do ustaw
3. Sejm Republiki może odrzucić poprawi prezydenta większością 2/3 głosów przy obecności, co najmniej 3/5
4. W momencie, kiedy zostaną wykonane powyższe procedury sejm przekazuje niezwłocznie ustawę prezydentowi
Art. 42.
1. Prezydent zgłasza poprawki do ustaw, mogą być one odrzucone w terminie 14 od ogłoszenia poprawki większością dwóch trzecich głosów
2. Prezydent podpisuje ustawę w terminie 14 dni od przekazania mu jej przez Sejm. Ustawa wchodzi w życie najwcześniej z dniem ogłoszenia jej w Dzienniku Ustaw.
3. W razie odmowy podpisania ustawy w terminie wskazanym w ust. 1, Prezydent przekazuje ją niezwłocznie Sejmowi z uzasadnieniem odmowy, sejm odrzuca veto większością 2/3 ogólnej liczby posłów.
Rozdział III- Władza Wykonawcza
Prezydent
Art. 43.
1. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej wybierany jest na okres lat trzech w głosowaniu powszechnym, równym, bezpośrednim i tajnym. Na prezydenta głosują osoby mogące głosować na Posła.
2. Na prezydenta może być wybrany obywatel polski, który może być posłem i jest popierany, przez co najmniej 100 osób pełniących w dniu zgłoszenia funkcje publiczne z wyboru oraz co najmniej 50 tysięcy obywateli Śląskich posiadających prawo wybierania, lub, co najmniej 100 tysięcy obywateli Śląskich posiadających prawo wybierania.
3. Kadencja Prezydenta liczy się od dnia objęcia przez niego urzędu.
4. Wybory Prezydenta zarządza Marszałek Sejmu Republiki nie wcześniej niż na trzy miesiące przed upływem kadencji urzędującego Prezydenta, a w razie opróżnienia urzędu Prezydenta- nie później niż w czternastym dniu po opróżnieniu urzędu, wyznaczając datę wyborów w przeciągu dwóch miesięcy od dnia zarządzenia wyborów.
5. Na stanowisko prezydenta można być wybranym nie więcej niż trzy razy i nie więcej niż dwa razy pod rząd
6. Prezydent Republiki zostaje wybrany bezwzględną większością ważnie oddanych głosów. Jeżeli w pierwszym głosowaniu żaden z kandydatów nie uzyskał takiej większości, w ciągu 14 dni przeprowadza się drugie głosowanie; wyboru dokonuje się spośród dwóch kandydatów, którzy w pierwszym głosowaniu uzyskali kolejno największą liczbę głosów. W drugim głosowaniu Prezydent Rzeczypospolitej jest wybierany zwykłą większością głosów.
7. Tryb zgłaszania kandydatów i przeprowadzenia wyborów określa ustawa.
Art. 44.
Ważność wyboru Prezydenta stwierdza Sąd Najwyższy.
Art. 45.
Nowo wybrany Prezydent obejmuje urząd po złożeniu wobec Sejmu przysięgi treści następującej:
Obejmując urząd Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przysięgam Narodowi Śląskiemu i mojej ojczyźnie Republice Śląskiej, że postanowieniom Konstytucji wierności dochowam, wszelkie niebezpieczeństwa od państwa będę czujnie odwracał, a troskę o jego dobro za naczelny poczytywał sobie obowiązek.
Art. 46.
Prezydent:
1) Decyduje o stanie wojny i pokoju,
2) Powołuje i odwołuje ministrów według własnego uznania
3) Stosuje i wykonuje prawo łaski, które nie tyczy się wyroków sądu najwyższego trybunału stanu,
4) Ma prawo veta do ustawy,
5) Ma prawo zgłaszać poprawki do ustaw,
6) Rozwiązuje sejm w momencie nie przyjęcia budżetu w terminie trzech miesięcy od jej zgłoszenia
7) Zawiera, ratyfikuje i zrywa umowy międzynarodowe
Wydaje dekrety z mocą ustawy w określonych przypadkach,
9) Jest zwierzchnikiem sił zbrojnych na czas wojny i pokoju
10) Nadaje stopnie wojskowe
11) Nadaje ordery i odznaczenia
12) Nadaje obywatelstwo polskie
13) Zwraca się z orędziem corocznym do narodu i Sejmu Republiki o stanie państwa i dalszych planach, oraz zwraca się do narodu z orędziem, gdy, według niego ma coś ważnego do zakomunikowania
14) Ogłasza referendum
15) Nadaje obywatelstwo śląskie i wyraża zgodę na zrzeczenie się obywatelstwa
16) Dba o właściwy poziom kwalifikacji zawodowych i etycznych oraz rzetelność i apolityczność w działaniu urzędników służby cywilnej, zatrudnionych w Kancelarii Prezydenta oraz w urzędach administracji rządowej i samorządu terytorialnego, powołuje Szefa Służby Cywilnej na pięcioletnią kadencję,
17) Nadaje statut Kancelarii Prezydenta oraz powołuje i odwołuje jej Szefa,
1
Powołuje Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego,
19) Powołuje Prezesa i Wiceprezesa Trybunału Konstytucyjnego,
20) Powołuje Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego,
21) Powołuje prezesów Sądu Najwyższego oraz wiceprezesów Naczelnego Sądu Administracyjnego,
22) Powołuje Prezesa Narodowego banku Polskiego za zgodą Sejmu Republiki
23) Kieruje pracami Rady Ministrów,
24) Reprezentuje Radę Ministrów,
25) Koordynuje i kontroluje pracę członków Rady Ministrów,
26) Wydaje rozporządzenia administracyjne
27) Powołuje wojewodów gwarantujących wykonanie rozporządzeń, dekretów i ustaw województwie
2
Wykonuje inne kompetencje określone w Konstytucji i ustawach.
Art. 47.
1. Jeśli Sejm w ciągu trzech miesięcy nie zaakceptuje ustawy budżetowej prezydent rozwiązuje sejm
2. Prezydent może rozwiązać Sejm według własnego uznania raz w roku
3. W razie rozwiązania Sejmu Republiki, Prezydent rozpisuje wybory najpóźniej w cztery miesiące od tej daty.
4. W okresie między rozwiązaniem Sejmu a pierwszym posiedzeniem nowo wybranej Izby, Prezydent wydaje dekrety z mocą ustawy.
5. Dekrety nie mogą dotyczyć:
A) zmiany Konstytucji,
B) ordynacji wyborczej,
C) zmiany systemu podatkowego, wprowadzenia opłat publicznych, ani nałożenia innych, powszechnie obowiązujących obciążeń finansowych
Art. 48.
1. Prezydent może wprowadzić stan wojenny na części lub całym terytorium Republiki Śląskiej, jeśli wymaga tego zewnętrzne zagrożenie bezpieczeństwa państwa. Z tego samego powodu Prezydent może ogłosić częściową lub powszechną mobilizację.
2. Prezydent może wprowadzić na czas oznaczony, nie dłuższy niż trzy miesiące, stan wyjątkowy na części lub na całości terytorium Republik Śląskiej w razie rozruchów wewnętrznych lub rozległych knowań o charakterze zdrady stanu, a także w razie klęski żywiołowej. Przedłużenie stanu wyjątkowego ponad trzy miesiące może nastąpić tylko raz, na mocy uchwały Sejmu
Art. 49.
Prezydent za naruszenie konstytucji lub ustaw, a w szczególności za przestępstwo musi być postawiony w stan oskarżenia przed Trybunałem Stanu i traci urząd oraz prawa publiczne dożywotnio
Art. 50.
1. Opróżnienie urzędu Prezydenta przed upływem kadencji następuje wskutek:
A) śmierci,
B) zrzeczenia się urzędu,
C) uznania przez Sejm trwałej niezdolności do sprawowania urzędu ze względu na stan zdrowia uchwałą podjętą większością, co najmniej dwóch trzecich głosów ustawowej liczby członków Sejmu
D) złożenia z urzędu orzeczeniem Trybunału Stanu
2. W razie, gdy urząd Prezydenta jest opróżniony, do czasu objęcia urzędu przez nowego Prezydenta, a także, gdy Prezydent tymczasowo nie może sprawować urzędu, zastępuje go Marszałek Sejmu Republiki.
Rada Ministrów
Art. 51.
Rada ministrów:
1) Kontroluje agencje i fundusze rządowe
2) Podlega bezpośrednio prezydentowi, który jest jej zwierzchnikiem
3) Gwarantuje wykonanie rozporządzeń administracyjnych, ustaw i dekretów prezydenckich
4) Opracowuje i przedkłada Sejmowi projekt budżetu państwa,
5) Kieruje wykonaniem budżetu państwa oraz uchwala zamknięcie rachunków państwowych i sprawozdanie z wykonania budżetu,
6) Reprezentuje skarb państwa
7) Koordynuje politykę wewnętrzna
Przejmuje uprawnienia Sejmu w czasie trwania stanu wojennego
Art. 52.
1. Urząd ministra tworzy się w drodze ustawy.
2. Ministrowie na podstawie ustaw i w celu ich wykonania wydają zarządzenia. Prezydent może uchylić zarządzenie wydane przez ministra.
3. Wojewoda jest organem administracji państwowej i przedstawicielem Prezydenta
Art. 53.
Rozporządzenie Przewodniczącego rady ministrów wchodzi w życie po podpisaniu go przez właściwego ministra najwcześniej w dniu ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.
Art. 54.
Jeśli członek rządu popełni przestępstwo traci stanowisko, pozbawiany jest praw publicznych i postawiony jest w stan oskarżenia przed Trybunałem Stanu
Rozdział V- Sady i Trybunały
Trybunał konstytucyjny
Art. 55.
1. Trybunał konstytucyjny bada zgodność ustaw, dekretów i rozporządzeń administracyjnych oraz umów międzynarodowych i wyroków sądów z konstytucją.
2. Wyroki trybunału konstytucyjnego są nieodwołalne i bezapelacyjne
Art. 56.
Ustawę, rozporządzenie administracyjne, dekret do trybunału konstytucyjnego może zasadzić 100000obywateli, Prezydent, 7 posłów, 10 sędziów, prokurator generalny i Krajowa Rada Sądownictwa
Art. 57.
Trybunał Konstytucyjny składa się z 15 sędziów, wybieranych indywidualnie przez Sejm Republiki na 6 lat spośród osób wyróżniających się wiedzą prawniczą. Ponowny wybór do składu Trybunału jest niedopuszczalny.
Art. 58.
1. Członek Trybunału Konstytucyjnego nie może być bez uprzedniej zgody Trybunału Konstytucyjnego pociągnięty do odpowiedzialności karnej ani pozbawiony wolności.
2. Członek Trybunału Konstytucyjnego nie może być zatrzymany lub aresztowany, z wyjątkiem ujęcia go na gorącym uczynku przestępstwa, jeżeli jego zatrzymanie jest niezbędne do zapewnienia prawidłowego toku postępowania. O zatrzymaniu niezwłocznie powiadamia się przewodniczącego Trybunału Konstytucyjnego, który może nakazać natychmiastowe zwolnienie zatrzymanego.
Trybunał stanu
Art. 59.
Za naruszenie lub złamanie prawa sędzia, wójt, wojewoda, wicewojewoda, Marszałek województwa, prezydent, poseł, członek rady ministrów, członek rady nadzorczej lub członek zarządu państwowej spółki, senator, rektor na państwowej uczelni, urzędnik państwowy ma rozpoczęta sprawce w trybunale stanu
Art. 60.
Członek Trybunału Stanu nie może być bez uprzedniej zgody Trybunału Stanu pociągnięty do odpowiedzialności karnej ani pozbawiony wolności. Członek Trybunału Stanu nie może być zatrzymany lub aresztowany, z wyjątkiem ujęcia go na gorącym uczynku przestępstwa, jeżeli jego zatrzymanie jest niezbędne do zapewnienia prawidłowego toku postępowania. O zatrzymaniu niezwłocznie powiadamia się przewodniczącego Trybunału Stanu, który może nakazać natychmiastowe zwolnienie zatrzymanego.
Art. 61.
Trybunał stanu składa się z 7 sędziów z minimum 15 letnim stażem powoływanych przez Sejm Republiki na 3 lata. Ponowny wybór jest niedopuszczalny
Sądy Powszechne
Art. 62.
Sędziowie powoływani są przez Prezydenta na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa.
Art. 63.
1. Sędziowie sądów powszechnych podlegają jedynie ustawom.
2. Na wniosek obywatela sąd może wstrzymać wykonanie decyzji organu administracyjnego do czasu wydania orzeczenia, co do jej zgodności z prawem.
3. Wniosek powinien być sporządzony przez adwokata.
Krajowa Rada Sądownictwa
Art. 64.
Krajowa Rada Sądownictwa dba o należyty poziom kadr wymiaru sprawiedliwości oraz stoi na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów, wykonując kompetencje określone w Konstytucji i ustawie.
Art. 65.
1. Przewodniczącym Krajowej Rady Sądownictwa jest z urzędu Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, a jego zastępcami są Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego, Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego i Minister Sprawiedliwości.
2. W skład Krajowej Rady Sądownictwa wchodzą także:
1) po dwie osoby powołane przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Sejm spośród osób wyróżniających się wiedzą o wymiarze sprawiedliwości,
2) sześciu członków powołanych przez Ministra Sprawiedliwości spośród sędziów wyróżniających się doświadczeniem zawodowym związanym z orzekaniem w instancji odwoławczej, przez co najmniej 10 lat.
3. Osoby, o których mowa w ust. 2, są powoływane na 4 lata.
Art. 66.
Organizację i tryb działania Krajowej Rady Sądownictwa określa ustawa.
Rozdział VI- Finanse Publiczne
Art. 67.
1. Zasady i sposób zarządzania majątkiem Skarbu Państwa określa ustawa.
2. Ochronę interesów majątkowych Skarbu Państwa i innych państwowych osób prawnych oraz ich obsługę prawną wykonuje, w zakresie i na zasadach określonych w ustawie, Prokuratoria Generalna.
3. Prezesa Prokuratorii Generalnej powołuje i odwołuje Prezydent Republik Śląskiej
4. Organizację i sposób działania Prokuratorii Generalnej określa ustawa.
Art. 68.
1. Narodowy Bank Śląski posiada wyłączne prawo emisji pieniądza.
2. Prezesa Narodowego Banku Śląskiego powołuje na 3 lata Prezydent Republiki
3. Zadania, organizację i sposób działania Narodowego Banku Śląskiego określa ustawa.
Rozdział VII- Samorząd Terytorialny
Art. 69.
1. Jednostką samorządu terytorialnego jest gmina.
2. Gmina posiada osobowość prawną i wykonuje zadania w imieniu własnym, na zasadach określonych przez ustawy.
3. W zakresie przewidzianym przez ustawy gmina wykonuje zadania administracja państwowej.
Art. 70.
1. Organem stanowiącym gminy jest rada wybierana przez mieszkańców gminy. Zasady i tryb wybierania określa ustawa.
2. Rada wybiera organy wykonawcze gminy.
Art. 71.
Wybory do rad gmin i województw są równe, bezpośrednie, tajne, powszechne i proporcjonalne, tak jak wybory na urząd wójta
Rozdział VIII- Najwyższa Izba Kontroli
Art. 72.
1. Najwyższa Izba Kontroli powołana jest do kontroli działalności finansowej i organizacyjno-administracyjnej organów administracji państwowej, narodowego banku Śląskiego, Wykonania budżetu
2. Najwyższa Izba Kontroli podlega Sejmowi Republiki
3. Prezesa Najwyższej Izby Kontroli powołuje i odwołuje Sejm Republiki uchwałą podjętą większością, co najmniej dwóch trzecich głosów w obecności, co najmniej połowy ustawowej liczby posłów na wniosek marszałka Sejmu Republiki
4. Prezes Najwyższej Izby Kontroli przedstawia corocznie Sejmowi Republiki sprawozdania ze swej działalności.
Rozdział IX- Przepisy Przejściowe i Końcowe
Art. 73.
1. W okresie 2 lat od dnia wejścia w życie Konstytucji Rada Ministrów przedstawi Sejmowi projekty ustaw niezbędnych do stosowania Konstytucji.
Art. 74.
1. Kadencja konstytucyjnych organów władzy publicznej i osób wchodzących w ich skład wybranych lub powołanych przed wejściem w życie Konstytucji kończy się z upływem okresu ustalonego w przepisach obowiązujących przed dniem wejścia w życie Konstytucji.
2. W przypadku, gdy przepisy obowiązujące przed dniem wejścia w życie Konstytucji nie ustalały tej kadencji, a od dnia wyboru lub powołania upłynął okres dłuższy niż ustalony przez Konstytucję, kadencja konstytucyjna organów władzy publicznej lub osób wchodzących w ich skład upływa po roku od dnia wejścia w życie Konstytucji.
3. W przypadku, gdy przepisy obowiązujące przed dniem wejścia w życie Konstytucji nie ustalały tej kadencji, a od dnia wyboru lub powołania upłynął okres krótszy niż ustalony przez Konstytucję dla konstytucyjnych organów władzy publicznej lub osób wchodzących w ich skład, czas, w którym organy te lub osoby pełniły funkcje według przepisów dotychczasowych, wlicza się do kadencji ustalonej w Konstytucji.
Art. 75.
1. W okresie 2 lat od dnia wejścia w życie Konstytucji orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją ustaw uchwalonych przed dniem jej wejścia w życie nie są ostateczne i podlegają rozpatrzeniu przez Sejm, który może odrzucić orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego większością 2/3 głosów, w obecności, co najmniej połowy ustawowej liczby posłów. Nie dotyczy to orzeczeń wydanych w następstwie pytań prawnych do Trybunału Konstytucyjnego.
2. Postępowanie w sprawach o ustalenie przez Trybunał Konstytucyjny powszechnie obowiązującej wykładni ustaw, wszczęte przed wejściem w życie Konstytucji, podlega umorzeniu.
3. Z dniem wejścia w życie Konstytucji uchwały Trybunału Konstytucyjnego w sprawie ustalenia wykładni ustaw tracą moc powszechnie obowiązującą. W mocy pozostają prawomocne wyroki sądu oraz inne prawomocne decyzje organów władzy publicznej, podjęte z uwzględnieniem znaczenia przepisów ustalonego przez Trybunał Konstytucyjny w drodze powszechnie obowiązującej wykładni ustaw.
Art. 76.
1. Umowy międzynarodowe ratyfikowane dotychczas przez Rzeczpospolitą Polską na podstawie obowiązujących w czasie ich ratyfikacji przepisów konstytucyjnych i ogłoszone w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej uznaje się za umowy ratyfikowane za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie i stosuje się do nich przepisy art. 95 Konstytucji, jeżeli z treści umowy międzynarodowej wynika, że dotyczą one kategorii spraw wymienionych w art. 93 ust. 1 Konstytucji.
2. Rada Ministrów w ciągu 2 lat od wejścia w życie Konstytucji przedstawi Sejmowi wykaz umów międzynarodowych zawierających postanowienia niezgodne z Konstytucją.
3. Sprawy będące przedmiotem postępowania ustawodawczego albo przed Trybunałem Konstytucyjnym bądź Trybunałem Stanu, a rozpoczęte przed wejściem w życie Konstytucji, są prowadzone zgodnie z przepisami konstytucyjnymi obowiązującymi w dniu rozpoczęcia sprawy.
Art. 77.
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia jej ogłoszenia.
Art. 78.
1. Projekt ustawy o zmianie Konstytucji może przedłożyć, co najmniej 1/5 ustawowej liczby posłów lub Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Zmiana Konstytucji następuje w drodze ustawy uchwalonej w jednolitym brzmieniu przez Sejm.
3. Pierwsze czytanie projektu ustawy o zmianie Konstytucji może odbyć się nie wcześniej niż trzydziestego dnia od dnia przedłożenia Sejmowi projektu ustawy.
4. Ustawę o zmianie Konstytucji uchwala Sejm większością, co najmniej 2/3 głosów w obecności, co najmniej połowy ustawowej liczby posłów.
5. W terminie 45 dni od dnia uchwalenia ustawy przez Sejm, Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej zarządza niezwłocznie przeprowadzenie referendum zatwierdzającego. Zmiana Konstytucji zostaje przyjęta, jeżeli za zmianą opowiedziała się więcej niż połowa wszystkich, którzy wzięli udział w głosowaniu.
6. Ważność referendum zatwierdzającego zmianę Konstytucji stwierdza Sąd Najwyższy.
7. Po zakończeniu postępowania określonego w ust. 4, 5 i 6 Marszałek Sejmu przedstawia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej uchwaloną ustawę do podpisu. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej podpisuje ustawę w ciągu 21 dni od dnia przedstawienia i zarządza jej ogłoszenie w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej.
